ప్ర5. హనుమంతుడు యోగి అని ఎలా నిరూపించగలము?

జ: హనుమంతుడు వజ్రాంగుడు — వజ్రం వంటి అంగాలు కలవాడు. యోగ శిఖోపనిషత్ ప్రకారం వజ్ర శరీరం ప్రాణాయామంతో సప్త ధాతు శుద్ధి ద్వారా మాత్రమే వస్తుంది. కావున హనుమంతుడు మహా యోగి అని స్పష్టమవుతుంది. ఆయన బలం, అజేయత మహిమలు కావు — యోగ ఫలమే.

ప్ర4. వజ్ర శరీరం అంటే ఏమిటి? ఇది నిజమా?

జ: యోగాగ్నిచే సప్త ధాతువులు పూర్తిగా శుద్ధమైన శరీరాన్ని వజ్ర శరీరం అంటారు. బొగ్గు అగ్నిలో మండి వజ్రమవుతుంది — అలాగే శరీరం యోగాగ్నిలో వజ్రంగా మారుతుంది. యోగ శిఖోపనిషత్: కర్రతో కొట్టినా, కత్తితో కొట్టినా శిధిలం కాదు. శ్వేతాశ్వతర ఉపనిషత్: రోగం లేదు, వార్ధక్యం లేదు, మృత్యుభయం లేదు.

ప్ర3. ప్రాణాయామం ఏ విధంగా సప్త ధాతువులను పోషిస్తుంది?

జ: ప్రాణాయామం → జఠరాగ్ని వృద్ధి → ఆహారం సంపూర్ణంగా జీర్ణం → రస వృద్ధి → సప్త ధాతువులు వరుసగా (చర్మ → రక్త → మాంస → మేదస్ → అస్థి → మజ్జ → శుక్ల) పుష్టి పొందుతాయి → శరీరంలో జ్ఞానం కలుగుతుంది → కోటి జన్మల పాపాలు నశిస్తాయి Read More …

ప్ర2. శరీరమాద్యం ఖలు ధర్మ సాధనం అంటే ఏమిటి?

జ: శరీరమే ధర్మానికి, జ్ఞానానికి, ముక్తికి మొదటి ఉపకరణం. వేదాలలో ‘ఆచారత్ ప్రథమో వేదః’ — ఆచారమే మొదటిది. ఆచారమంటే శరీరాన్ని నిలబెట్టే క్రమశిక్షణ. శరీరం చెడిపోతే అన్ని సాధనలూ చెడుతాయి.www.antarmukhananda.org

ప్ర1. వేదాంతం శరీరాన్ని అశాశ్వతమని చెప్తే, సాధకుడు దాన్ని ఎందుకు కాపాడాలి?

జ: వేదాంత వర్ణనలు యోగారూఢులకు వర్తిస్తాయి — ఇప్పటికే యోగంతో లక్ష్యం సాధించినవారికి. సాధకుడు మార్గంలో ఉన్నాడు — శరీరమే అతనికి ఏకైక ఉపకరణం. శరీరం లేకుండా ప్రాణాయామం, ధ్యానం, జ్ఞానం ఏదీ సాధ్యం కాదు. కావున సాధకుడికి శరీరాన్ని కాపాడడం అత్యావశ్యకం.

ప్ర10. గురుముఖతః ఎందుకు అవసరం?

జ: ప్రాణాయామం లోపలి ప్రాణ శక్తిని నేరుగా నిర్దేశించే ప్రక్రియ. ఏ పొరపాటు జరిగినా అది తమోగుణాన్ని పెంచుతుంది. గురువు స్వయంగా ఈ మార్గాన్ని దాటినవారు — శిష్యుని స్థితి గమనించి సరిదిద్దగలరు. పుస్తకాల ద్వారా పూర్తి అర్థం చేసుకోవడం సాధ్యం కాదు.

ప్ర9. ప్రాణాయామంలో దశలు ఏమిటి?

జ: (1) హృదయం నుండి ప్రాణం పైకి పొడిగించడం. (2) ఇడ-పింగళ నాడుల నుండి ప్రాణం విరమించడం. (3) సుషుమ్నలో ఘర్షణ కలగడం. (4) వేడి భ్రూమధ్యానికి చేరడం. (5) దివ్య శక్తి, జ్ఞానం, ఆనందం, ప్రకాశం కనిపించడం. (6) బాహ్య గాలితో సంబంధం తగ్గడం. (7) బ్రహ్మరంధ్రంలో ప్రాణం ఆత్మలో కలవడం — సమాధి.

సారాంశం – యోగం యొక్క శాస్త్రం/THE SCIENCE OF YOGAM

అధ్యాయ సారాంశం ముఖ్య భావనలు పదం / Term తెలుగు అర్థం / Telugu Meaning Yogam (యోగం) ప్రాణశక్తి మరియు మనస్సును నియంత్రించడం ద్వారా సాధించే పరమోన్నత శ్రేయస్సు స్థితి Pranayama (ప్రాణాయామం) శ్వాసన దశను పొడిగించే ప్రక్రియ; PRANA + AYAMA Ashtanga Yoga Moksha సాధించడానికి ఎనిమిది అంగాల మార్గం Prana Read More …